Please wait while JT SlideShow is loading images...
00clownalmasdespueslauracpaxvivi

Soberanía alimentaria: podemos alimentar al mundo

Imprimir PDF

La soberanía alimentaria se demuestra como la mejor alternativa para acabar con el hambre en el mundo. Se trata de devolver el control de las políticas agrícolas y alimentarias a los sectores populares (campesinos, trabajadores, consumidores, mujeres…).
Vivimos un contexto de crisis sistémica múltiple: económica, ecológica, alimentaria, de los cuidados, energética… Y el sistema capitalista, lejos de dar respuesta a unas crisis que él mismo ha creado, apuesta por una huída hacia delante: mayor privatización de los servicios públicos, expolio de los recursos naturales, soluciones tecnológicas al cambio climático, ayudas a las empresas privadas y a la banca.

La crisis alimentaria muestra una de las caras más dramáticas del sistema capitalista actual con más de mil millones de personas en el mundo, una de cada seis, que pasan hambre, especialmente en los países del Sur. Paradójicamente, en los últimos veinte años mientras la población crecía a un ritmo del 1.14% anual, la producción de alimentos aumentaba en más de un 2%. Con estas cifras podemos concluir que en la actualidad se produce suficiente comida para alimentar a la población mundial. Pero, ¿cuál es el problema? Que si no se tienen suficientes ingresos para pagar su precio, no se come.

Las políticas neoliberales aplicadas a la agricultura en los últimos treinta años (revolución verde, deslocalización, libre comercio, descampesinización…), nos han conducido a una creciente inseguridad alimentaria. La comida se ha convertido en un negocio, un bien privatizado, en manos de un puñado de empresas de la industria agroalimentaria, con el beneplácito de gobiernos e instituciones internacionales.

Frente a esta situación, cumbre tras cumbre la Organización de las Naciones Unidas para la Agricultura y la Alimentación (FAO), el Banco Mundial, el Fondo Monetario Internacional, el G20, junto con las principales empresas del sector, nos dicen que para salir de la crisis es necesario una nueva revolución verde, más transgénicos y libre comercio. Nos quieren hacer creer que las políticas que nos han conducido a la presente situación, nos sacarán de la misma.

Agricultura local, campesina y ecológica
Pero existen alternativas. La relocalización de la agricultura en manos del campesinado, nos permitirá garantizar el acceso universal a los alimentos. Así lo constatan los resultados de una exhaustiva consulta internacional que duró cuatro años e involucró a más de 400 científicos, realizada por la Evaluación Internacional del Papel del Conocimiento, la Ciencia y la Tecnología en el Desarrollo Agrícola (IAASTD en sus siglas en inglés), un sistema de evaluación impulsado ni más ni menos que por el Banco Mundial en partenariado con la FAO, el PNUD, la UNESCO, representantes de gobiernos, instituciones privadas, científicas, sociales, etc, tomando como modelo el Grupo Intergubernamental de Expertos sobre el Cambio Climático y la Evaluación de los Ecosistemas del Milenio.

Es interesante observar como, a pesar de que el informe tenía detrás a estas instituciones, concluía que la producción agroecológica proveía de ingresos alimentarios y monetarios a los más pobres, a la vez que generaba excedentes para el mercado, siendo mejor garante de la seguridad alimentaria que la producción transgénica. El informe del IAAST apostaba por la producción local, campesina y familiar y por la redistribución de las tierras a manos de las comunidades rurales. El informe fue rechazado por el agrobusiness y archivado por el Banco Mundial, aunque 61 gobiernos lo aprobaron discretamente, a excepción de Estados Unidos, Canadá y Australia, entre otros.

En la misma línea se posicionaba un estudio de la Universidad de Michigan (2007), que concluía que las granjas agroecológicas son altamente productivas y capaces de garantizar la seguridad alimentaria en todo el planeta, contrariamente a la producción agrícola industrializada y el libre comercio. Sus conclusiones indicaban, incluso las estimaciones más conservadoras, que la agricultura orgánica podía proveer al menos tanta comida de media como la que se produce en la actualidad, aunque sus investigadores consideraban, como estimación más realista, que la agricultura ecológica podía aumentar la producción global de comida hasta un 50%.

En el ámbito de la comercialización se ha demostrado fundamental, para romper con el monopolio de la gran distribución, el apostar por circuitos cortos de comercialización (mercados locales, venta directa, grupos y cooperativas de consumo agroecológico…), evitando intermediarios y estableciendo unas relaciones cercanas entre productor y consumidor, basadas en la confianza y el conocimiento mutuo, que nos conduzcan a una creciente solidaridad entre el campo y la ciudad. En la actualidad, la gran distribución (supermercados, cadenas de descuento, hipermercados, etc.) monopoliza la cadena de comercialización de los alimentos, sacando el máximo beneficio a costa de explotar a trabajadores, campesinos, medio ambiente.

La soberanía alimentaria se demuestra, de este modo, como la mejor alternativa para acabar con el hambre en el mundo. Se trata de devolver el control de las políticas agrícolas y alimentarias a los sectores populares (campesinos, trabajadores, consumidores, mujeres…), así como su acceso a la tierra y a los bienes comunes (agua, semillas…). Una soberanía alimentaria que tendrá que ser profundamente feminista, reconociendo el papel de la mujer como garante de la alimentación a escala mundial, y luchando contra la opresión no sólo de un sistema capitalista sino también patriarcal.

Aportación al taller sobre agroecología y soberanía alimentaria en la 2a Conferencia sobre Decrecimiento – Barcelona, 26 al 28 de marzo 2010.

Esther Vivas - Canalsolidario.org

 

Vídeos

Connect with Facebook

Creative Commons License
Los artículos contenidos en la revista son propiedad de sus respectivos autores y/o autoras. El restante material está bajo una licencia de Creative Commons.

Perfíl de la información

Application afterLoad: 0.000 seconds, 0.68 MB
Application afterInitialise: 0.042 seconds, 1.72 MB
Application afterRoute: 0.053 seconds, 4.60 MB
Application afterDispatch: 0.120 seconds, 6.32 MB
Application afterRender: 0.429 seconds, 7.01 MB

Memoria usada

7538144

124 queries identificadas

  1. SELECT *
      FROM jos_session
      WHERE session_id = 'vbjet7d760rqrgoskadto1prq6'
  2. DELETE
      FROM jos_session
      WHERE ( TIME < '1781352893' )
  3. SELECT *
      FROM jos_session
      WHERE session_id = 'vbjet7d760rqrgoskadto1prq6'
  4. INSERT INTO `jos_session` ( `session_id`,`time`,`username`,`gid`,`guest`,`client_id` )
      VALUES ( 'vbjet7d760rqrgoskadto1prq6','1781353793','','0','1','0' )
  5. SELECT *
      FROM jos_components
      WHERE parent = 0
  6. SELECT folder AS TYPE, element AS name, params
      FROM jos_plugins
      WHERE published >= 1
      AND access <= 0
      ORDER BY ordering
  7. SELECT `a`.`vars`, `u`.`sefurl`
      FROM `jos_sefaliases` AS `a`
      INNER JOIN `jos_sefurls` AS `u`
      ON `u`.`id` = `a`.`url`
      WHERE `a`.`alias` = 'ultimas-noticias/soberania-alimentaria-podemos-alimentar-al-mundo'
      AND `u`.`trashed` = '0'
  8. SELECT `file`, `params`
      FROM `jos_sefexts`
  9. SELECT m.*, c.`option` AS component
      FROM jos_menu AS m
      LEFT JOIN jos_components AS c
      ON m.componentid = c.id
      WHERE m.published = 1
      ORDER BY m.sublevel, m.parent, m.ordering
  10. SELECT article_id
      FROM jos_twitterstatus_jobs
  11. SELECT id
      FROM jos_twitterstatus_others
      WHERE extension="myblog_tmp"
  12. SELECT id
      FROM jos_twitterstatus_others
      WHERE extension="myblog_publish_queue"
  13. SELECT *
      FROM jos_jcomments_settings
  14. SELECT template
      FROM jos_templates_menu
      WHERE client_id = 0
      AND (menuid = 0 OR menuid = 0)
      ORDER BY menuid DESC
      LIMIT 0, 1
  15. SELECT a.*, u.name AS author, u.usertype, cc.title AS category, s.title AS SECTION, CASE WHEN CHAR_LENGTH(a.alias) THEN CONCAT_WS(":", a.id, a.alias) ELSE a.id END AS slug, CASE WHEN CHAR_LENGTH(cc.alias) THEN CONCAT_WS(":", cc.id, cc.alias) ELSE cc.id END AS catslug, g.name AS groups, s.published AS sec_pub, cc.published AS cat_pub, s.access AS sec_access, cc.access AS cat_access  
      FROM jos_content AS a
      LEFT JOIN jos_categories AS cc
      ON cc.id = a.catid
      LEFT JOIN jos_sections AS s
      ON s.id = cc.SECTION
      AND s.scope = "content"
      LEFT JOIN jos_users AS u
      ON u.id = a.created_by
      LEFT JOIN jos_groups AS g
      ON a.access = g.id
      WHERE a.id = 127
      AND (  ( a.created_by = 0 )    OR  ( a.state = 1
      AND ( a.publish_up = '0000-00-00 00:00:00' OR a.publish_up <= '2026-06-13 12:29:53' )
      AND ( a.publish_down = '0000-00-00 00:00:00' OR a.publish_down >= '2026-06-13 12:29:53' )   )    OR  ( a.state = -1 )  )
  16. UPDATE jos_content
      SET hits = ( hits + 1 )
      WHERE id='127'
  17. SELECT id ,parent,category_name, access_u, access_lev_u, access_u_r
      FROM jos_hwdvidscategories

      WHERE published = 1

      ORDER BY category_name
  18. SELECT g1.id AS group_id, g1.name
     
      FROM jos_core_acl_aro_groups g1
     
      LEFT JOIN jos_core_acl_aro_groups g2
      ON g2.lft <= g1.lft
     
      WHERE g2.id =24
     
      ORDER BY g1.name
  19. SELECT a.id, a.sectionid, a.access, CASE WHEN CHAR_LENGTH(a.alias) THEN CONCAT_WS(":", a.id, a.alias) ELSE a.id END AS slug, CASE WHEN CHAR_LENGTH(cc.alias) THEN CONCAT_WS(":", cc.id, cc.alias) ELSE cc.id END AS catslug
      FROM jos_content AS a
      LEFT JOIN jos_categories AS cc
      ON cc.id = a.catid
      WHERE a.id = 127
  20. SELECT COUNT(*)

      FROM jos_jcomments

      WHERE object_id = 127

      AND object_group = 'com_content'

      AND published = 1
  21. SELECT *
      FROM `jos_sefurls`
      WHERE `origurl` = 'index.php?option=com_content&catid=1&format=pdf&id=127&view=article'
      AND (`trashed` = '0')
      LIMIT 2
  22. SELECT id, title, module, POSITION, content, showtitle, control, params
      FROM jos_modules AS m
      LEFT JOIN jos_modules_menu AS mm
      ON mm.moduleid = m.id
      WHERE m.published = 1
      AND m.access <= 0
      AND m.client_id = 0
      AND ( mm.menuid = 8 OR mm.menuid = 0 )
      ORDER BY POSITION, ordering
  23. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '70'
  24. SELECT *
      FROM `jos_sefurls`
      WHERE `origurl` = 'index.php?option=com_content&id=12&layout=blog&view=section'
      AND (`trashed` = '0')
      LIMIT 2
  25. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '678'
  26. SELECT *
      FROM `jos_sefurls`
      WHERE `origurl` = 'index.php?option=com_content&catid=43&id=678&view=article'
      AND (`trashed` = '0')
      LIMIT 2
  27. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '668'
  28. SELECT *
      FROM `jos_sefurls`
      WHERE `origurl` = 'index.php?option=com_content&catid=43&id=668&view=article'
      AND (`trashed` = '0')
      LIMIT 2
  29. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '803'
  30. SELECT *
      FROM `jos_sefurls`
      WHERE `origurl` = 'index.php?option=com_content&catid=43&id=803&view=article'
      AND (`trashed` = '0')
      LIMIT 2
  31. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '809'
  32. SELECT *
      FROM `jos_sefurls`
      WHERE `origurl` = 'index.php?option=com_content&catid=43&id=809&view=article'
      AND (`trashed` = '0')
      LIMIT 2
  33. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '770'
  34. SELECT *
      FROM `jos_sefurls`
      WHERE `origurl` = 'index.php?option=com_content&catid=43&id=770&view=article'
      AND (`trashed` = '0')
      LIMIT 2
  35. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '802'
  36. SELECT *
      FROM `jos_sefurls`
      WHERE `origurl` = 'index.php?option=com_content&catid=43&id=802&view=article'
      AND (`trashed` = '0')
      LIMIT 2
  37. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '344'
  38. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '178'
  39. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '161'
  40. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '44'
  41. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '54'
  42. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '45'
  43. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '55'
  44. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '60'
  45. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '56'
  46. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '57'
  47. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '59'
  48. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '61'
  49. SELECT *
      FROM `jos_sefurls`
      WHERE `origurl` = 'index.php?option=com_content&id=65&layout=blog&view=category'
      AND (`trashed` = '0')
      LIMIT 2
  50. SELECT *
      FROM `jos_sefurls`
      WHERE `origurl` = 'index.php?option=com_content&id=66&layout=blog&view=category'
      AND (`trashed` = '0')
      LIMIT 2
  51. SELECT *
      FROM `jos_sefurls`
      WHERE `origurl` = 'index.php?option=com_content&id=67&layout=blog&view=category'
      AND (`trashed` = '0')
      LIMIT 2
  52. SELECT *
      FROM `jos_sefurls`
      WHERE `origurl` = 'index.php?option=com_content&id=68&layout=blog&view=category'
      AND (`trashed` = '0')
      LIMIT 2
  53. SELECT *
      FROM `jos_sefurls`
      WHERE `origurl` = 'index.php?option=com_content&id=69&layout=blog&view=category'
      AND (`trashed` = '0')
      LIMIT 2
  54. SELECT *
      FROM `jos_sefurls`
      WHERE `origurl` = 'index.php?option=com_content&id=70&layout=blog&view=category'
      AND (`trashed` = '0')
      LIMIT 2
  55. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '750'
  56. SELECT *
      FROM `jos_sefurls`
      WHERE `origurl` = 'index.php?option=com_content&catid=73&id=750&view=article'
      AND (`trashed` = '0')
      LIMIT 2
  57. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '608'
  58. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '454'
  59. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '149'
  60. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '230'
  61. SELECT *
      FROM `jos_sefurls`
      WHERE `origurl` = 'index.php?option=com_content&catid=1&id=230&view=article'
      AND (`trashed` = '0')
      LIMIT 2
  62. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '337'
  63. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '146'
  64. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '533'
  65. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '534'
  66. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '535'
  67. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '536'
  68. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '537'
  69. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '538'
  70. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '539'
  71. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '540'
  72. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '541'
  73. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '542'
  74. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '544'
  75. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '545'
  76. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '546'
  77. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '547'
  78. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '548'
  79. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '549'
  80. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '550'
  81. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '551'
  82. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '552'
  83. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '553'
  84. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '554'
  85. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '556'
  86. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '555'
  87. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '581'
  88. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '557'
  89. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '558'
  90. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '559'
  91. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '561'
  92. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '560'
  93. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '564'
  94. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '565'
  95. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '566'
  96. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '567'
  97. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '569'
  98. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '571'
  99. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '572'
  100. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '570'
  101. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '573'
  102. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '574'
  103. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '576'
  104. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '575'
  105. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '577'
  106. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '594'
  107. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '578'
  108. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '579'
  109. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '583'
  110. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '563'
  111. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '562'
  112. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '70'
  113. SELECT `catid`
      FROM `jos_content`
      WHERE `id` = '143'
  114. SELECT a.*,  CASE WHEN CHAR_LENGTH(a.alias) THEN CONCAT_WS(":", a.id, a.alias) ELSE a.id END AS slug, CASE WHEN CHAR_LENGTH(cc.alias) THEN CONCAT_WS(":", cc.id, cc.alias) ELSE cc.id END AS catslug
      FROM jos_content AS a
      INNER JOIN jos_categories AS cc
      ON cc.id = a.catid
      INNER JOIN jos_sections AS s
      ON s.id = a.sectionid
      WHERE a.state = 1
      AND ( a.publish_up = '0000-00-00 00:00:00' OR a.publish_up <= '2026-06-13 12:29:53' )
      AND ( a.publish_down = '0000-00-00 00:00:00' OR a.publish_down >= '2026-06-13 12:29:53' )
      AND s.id > 0
      AND a.access <= 0
      AND cc.access <= 0
      AND s.access <= 0
      AND s.published = 1
      AND cc.published = 1
      ORDER BY a.created DESC
      LIMIT 0, 5
  115. SELECT *
      FROM `jos_sefurls`
      WHERE `origurl` = 'index.php?option=com_content&catid=1&id=964&view=article'
      AND (`trashed` = '0')
      LIMIT 2
  116. SELECT *
      FROM `jos_sefurls`
      WHERE `origurl` = 'index.php?option=com_content&catid=1&id=963&view=article'
      AND (`trashed` = '0')
      LIMIT 2
  117. SELECT *
      FROM `jos_sefurls`
      WHERE `origurl` = 'index.php?option=com_content&catid=1&id=961&view=article'
      AND (`trashed` = '0')
      LIMIT 2
  118. SELECT *
      FROM `jos_sefurls`
      WHERE `origurl` = 'index.php?option=com_content&catid=1&id=960&view=article'
      AND (`trashed` = '0')
      LIMIT 2
  119. SELECT *
      FROM `jos_sefurls`
      WHERE `origurl` = 'index.php?option=com_content&catid=1&id=959&view=article'
      AND (`trashed` = '0')
      LIMIT 2
  120. SELECT a.*, CASE WHEN CHAR_LENGTH(a.alias) THEN CONCAT_WS(":", a.id, a.alias) ELSE a.id END AS slug, CASE WHEN CHAR_LENGTH(cc.alias) THEN CONCAT_WS(":", cc.id, cc.alias) ELSE cc.id END AS catslug
      FROM jos_content AS a
      LEFT JOIN jos_content_frontpage AS f
      ON f.content_id = a.id
      INNER JOIN jos_categories AS cc
      ON cc.id = a.catid
      INNER JOIN jos_sections AS s
      ON s.id = a.sectionid
      WHERE ( a.state = 1
      AND s.id > 0 )
      AND ( a.publish_up = '0000-00-00 00:00:00' OR a.publish_up <= '2026-06-13 12:29:53' )
      AND ( a.publish_down = '0000-00-00 00:00:00' OR a.publish_down >= '2026-06-13 12:29:53' )
      AND a.access <= 0
      AND cc.access <= 0
      AND s.access <= 0
      AND s.published = 1
      AND cc.published = 1
      ORDER BY a.hits DESC
      LIMIT 0, 5
  121. SELECT *
      FROM `jos_sefurls`
      WHERE `origurl` = 'index.php?option=com_content&catid=1&id=230&view=article'
      AND (`trashed` = '0')
      LIMIT 2
  122. SELECT id ,parent,category_name, access_u, access_lev_u, access_u_r
      FROM jos_hwdvidscategories

      WHERE published = 1

      ORDER BY category_name
  123. SELECT id
      FROM jos_menu
      WHERE `link` LIKE "%com_hwdvideoshare%"
  124. SELECT *
      FROM jos_hwdvidsvideos
      WHERE published = 1
      AND approved = "yes"
      ORDER BY rand()
      LIMIT 0, 1

Archivos de idioma cargados

Sin traducir las cadenas de diagnóstico

Ninguno

Sin traducir las cadenas de diseñador

Ninguno